SASO

Başlık: SASO Belgesi Nedir ? Nasıl Alınır?

SASO belgesi, Suudi Arabistan’a ihraç edilecek ürünler için zorunlu olan ve ürünlerin bu ülkenin güvenlik, kalite ve çevresel standartlarına uygun olduğunu kanıtlayan bir belgedir. Bu belge, Suudi Arabistan Standartlar, Metroloji ve Kalite Organizasyonu’nun (SASO) belirlediği kurallara uygunluğu teyit eder.

Önemli Not: 2020 yılından itibaren SASO belgelendirme süreci, SABER adı verilen dijital bir platform üzerinden yürütülmektedir. Bu nedenle, artık “SASO Belgesi” yerine “SABER Sertifikası” terimi daha yaygın olarak kullanılmaktadır.

SABER/SASO Belgesinin Amacı ve Önemi

• Güvenlik ve Kalite Güvencesi: Suudi Arabistan pazarına giren ürünlerin güvenli ve kaliteli olmasını sağlar. Bu sayede, ülkenin tüketicileri ve çevresi korunur.
• Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması: Belgesi olmayan ürünlerin Suudi Arabistan gümrüklerinden geçişine izin verilmez. SASO/SABER sertifikası, gümrük işlemlerinin sorunsuz ve hızlı bir şekilde tamamlanmasını sağlar.
• Pazar Uygunluğu: Suudi Arabistan’a ihracat yapmayı hedefleyen tüm firmalar için bu belge bir zorunluluktur. Belgesi olmayan ürünler, piyasada satılamaz.

SABER Sistemi Nasıl Çalışır?

SABER, tüm belgelendirme sürecinin online olarak yönetildiği bir platformdur. Süreç genellikle iki aşamadan oluşur:

1. Ürün Uygunluk Sertifikası (P-CoC – Product CoC):
   • Bu sertifika, ürünün kendisinin Suudi Arabistan standartlarına uygunluğunu gösterir.
   • Ürünün sınıflandırması yapılır ve ilgili teknik düzenlemeler belirlenir.
   • İhracatçı veya ithalatçı firma, SABER sistemi üzerinden yetkili bir belgelendirme kuruluşu (örneğin, Türk Standartları Enstitüsü – TSE gibi) ile süreci başlatır.
   • Kuruluş, ürünün teknik belgelerini, test raporlarını ve diğer gerekli evrakları inceler. Gerekli durumlarda fiziksel denetimler veya laboratuvar testleri talep edebilir.
   • Uygunluk sağlanırsa P-CoC sertifikası düzenlenir. Bu sertifika genellikle bir yıl süreyle geçerlidir ve bir ürün grubundaki tüm sevkiyatlar için kullanılabilir.
2. Sevkiyat Uygunluk Sertifikası (S-CoC – Shipment CoC):
   • Bu sertifika, belirli bir sevkiyatın (yüklemenin) uygunluğunu teyit eder.
   • Her sevkiyat için ayrı ayrı düzenlenir ve tek kullanımlıktır.
   • P-CoC sertifikasına sahip olan ürünler için, sevkiyat bilgileri SABER sistemine girilerek kolayca alınır.
   • Bu belge, sevkiyatın gümrükte serbest bırakılması için kritik öneme sahiptir.

Gerekli Belgeler

SASO/SABER belgesi başvurusu için genel olarak talep edilen başlıca belgeler şunlardır:

• Proforma Fatura ve Paket Listesi: Sevkiyatın ticari detaylarını ve ürünlerin listesini gösteren belgeler.
• Ürüne Ait Teknik Dosyalar: Ürünün özellikleri, tasarımı ve üretim süreçlerini içeren detaylı dokümanlar.
• Test Raporları: Akredite bir laboratuvar tarafından verilmiş, ürünün Suudi standartlarına uygunluğunu kanıtlayan raporlar (LVD, EMC vb. testleri içerebilir).
• Uygunluk Beyanı (DoC): Üreticinin, ürünün ilgili standartlara uygun olduğunu beyan ettiği belge.
• Ürün Görselleri ve Etiketleme Bilgileri: Ürünün fiziksel görünüşünü gösteren fotoğraflar ve etiket üzerindeki zorunlu bilgilerin (Arapça dilinde) kanıtı.
• GTİP Kodu: Ürünün Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) kodu.

Belgelendirme Süreci Adımları

1. SABER Sistemine Kayıt: Suudi Arabistan’daki ithalatçı firma, SABER platformuna kayıt olur ve ithal edilecek ürünleri sisteme tanımlar.
2. Belgelendirme Kuruluşu Ataması: İthalatçı, ürün için bir belgelendirme kuruluşu seçer.
3. Başvuru ve Evrak Teslimi: İhracatçı veya üretici firma, gerekli belgeleri yetkili kuruluşa sunar.
4. İnceleme ve Denetim: Kuruluş, sunulan belgeleri inceler ve gerekli gördüğü durumlarda ürün testleri veya fabrika denetimleri yapar.
5. P-CoC ve S-CoC Düzenlenmesi: Belgeler ve test sonuçları uygun bulunursa, öncelikle P-CoC, ardından her sevkiyat için S-CoC düzenlenir. Bu belgeler sistem üzerinden elektronik olarak onaylanır.
6. Gümrük İşlemleri: Sevkiyat, S-CoC belgesi eşliğinde Suudi Arabistan gümrüğüne sunulur.

SASO/SABER belgesi alma süreci, ürünün türüne ve gerekli belgelerin eksiksizliğine göre değişkenlik gösterebilir. Süreci hızlandırmak ve doğru bir şekilde tamamlamak için yetkili belgelendirme kuruluşlarından profesyonel destek almak önemlidir.

SABER Sistemi ile SASO Belgelendirmesi Arasındaki Fark

Daha önce de belirttiğim gibi, “SASO Belgesi” terimi, yerini büyük ölçüde SABER Sertifikası‘na bıraktı. Bu değişim, Suudi Arabistan’ın belgelendirme sürecini daha güvenli, şeffaf ve hızlı hale getirme çabasının bir sonucudur.

• Eski Sistem (SASO): Bu sistemde, belgeler genellikle kağıt bazlıydı ve gümrüklerde fiziksel olarak kontrol ediliyordu. Belgelendirme süreci daha uzun ve karmaşıktı.
• Yeni Sistem (SABER): Tamamen dijital bir platformdur. Tüm başvurular, belge yüklemeleri ve sertifika düzenleme işlemleri online olarak yapılır. Bu, hem ithalatçı hem de ihracatçı için süreci basitleştirir ve hızlandırır. Ayrıca, belgelerin sahteciliğini önler ve verileri merkezi bir sistemde toplar.

Hangi Ürünler SABER Belgelendirmesi Gerektirir?

SASO’nun (şimdiki adıyla SFDA, GSO, SASO, MoCI gibi farklı kurumların) standartlarına tabi olan ve SABER üzerinden belgelendirilmesi gereken ürünler oldukça geniş bir yelpazeyi kapsar. Genel olarak aşağıdaki ürün grupları bu kategoriye girer:

• Elektrikli ve Elektronik Ürünler: Beyaz eşya, ev aletleri, aydınlatma ürünleri, güç kabloları ve şarj cihazları gibi ürünler.
• Otomotiv Ürünleri: Araç parçaları, lastikler, aküler ve camlar.
• Yapı ve İnşaat Malzemeleri: Çimento, demir, seramik ve yalıtım malzemeleri.
• Oyuncaklar ve Çocuk Ürünleri: Güvenlik standartlarına uygunluk, kimyasal içerik testleri ve etiketleme kontrolleri yapılır.
• Kimyasal Ürünler: Boyalar, deterjanlar ve diğer evsel kimyasallar.
• Tekstil Ürünleri: Giyim, ayakkabı ve benzeri ürünler.
• Gıda Dışı Hızlı Tüketim Ürünleri: Bazı kozmetik ürünleri ve hijyen malzemeleri.

Belirli bir ürünün hangi kategoriye girdiğini ve hangi standartlara tabi olduğunu öğrenmek için en doğru yöntem, ithalatçı firma aracılığıyla SABER sistemini kontrol etmektir.

Belgelendirme Sürecinde Yaşanabilecek Zorluklar ve Çözümleri

• Yanlış Ürün Sınıflandırması: Bir ürünün yanlış GTİP kodu veya standartlara göre sınıflandırılması, sürecin uzamasına ve ek maliyetlere neden olabilir. Çözüm: Başvuru öncesinde ürünün tüm özelliklerini detaylıca inceleyerek doğru sınıflandırmayı yapmak veya bu konuda yetkili bir belgelendirme kuruluşundan destek almak önemlidir.
• Eksik veya Hatalı Evraklar: Özellikle test raporları, teknik dosyalar veya etiketleme bilgileri eksik olduğunda süreç durur. Çözüm: Başvuru yapmadan önce tüm belgelerin tam, güncel ve ilgili standartlara uygun olduğundan emin olun.
• Arapça Etiketleme: Suudi Arabistan’da satılan ürünlerin etiketlerinde Arapça dilinde zorunlu bilgiler bulunmalıdır. Bu eksiklik gümrükte sorun yaratabilir. Çözüm: Ürünlerin etiketlerini Suudi Arabistan pazarının gerekliliklerine göre hazırladığınızdan emin olun.
• Yetkili Laboratuvar Sorunu: Test raporlarının akredite olmayan bir laboratuvardan alınması, raporun reddedilmesine yol açabilir. Çözüm: SASO/SABER tarafından kabul edilen ve akredite olan laboratuvarlarla çalışın.

SABER sistemi, sürecin büyük bir kısmını basitleştirse de, teknik gereklilikler ve belge hazırlığı konularında dikkatli olmak, ihracatınızın sorunsuz ilerlemesi için kritik öneme sahiptir.